Tag Archief van: Jan Klaassen

Kop van Jan KlaassenVoor de Jan Klaassen Academie word je geacht een eigen set poppen te maken. Ik ben natuurlijk begonnen met Jan Klaassen.  Zoals je op de foto kunt zien is de kop goed gelukt. Voorafgaand aan het maakproces natuurlijk vele afbeeldingen en plaatjes met Jan bekeken en gekeken hoe hij er bij collega’s uit ziet.  Jan heeft een grote haakneus en een puntige kin.

Papydur

Als basis zit er een piepschuim ei in met een elektriciteitsbuis mofje.  Daar kan straks mijn vinger in. Om de kop zo licht mogelijk te houden heb je niet al te zware boetseerklei nodig. Vroeger gebruikte ik altijd Papydur. Een soort houtstof waar je water bij doet en dan wordt het een soort klei. Het droogt aan de lucht. Doordat het krimpt komen er ook soms barsten in die je dan vervolgens weer met hetzelfde spul dicht kan smeren.  Zo’n kop is als hij klaar is zeer sterk en je kunt er in zagen en boren. Maar hij is ook zwaar.

Artista

Toen verscheen er Artista op de markt. Aangeraden door een collega nam ik de proef op de som. Arista is een soort boetseerklei. Hij droogt net als Papydur aan de lucht en als het droog is is het vederlicht. Alleen er is een nadeel. Het is heel kwetsbaar. De drakenkoppen van ‘De regenboogdraak’ had ik er van gemaakt. met allerlei puntige uitsteeksels. Superleuk maar bij de eerste repetitie sloeg ik er al bij een aantal punten af.

Nu heeft Arstista het voordeel dat je het alleen maar nat hoeft te maken en dan kan je er zo weer een stuk aanplakken. Maar bij de draken werkte dat niet. Die heb ik toen maar geheel van fleece gemaakt. Daardoor zijn ze nu zeer aaibaar geworden.

Als voorbereiding voor het maken van de Jan Klaassenkop die toch tegen een stootje moet kunnen heb ik een kop van Artista die ik gemaakt had beplakt met de papieren plakbandtechniek. Dan blijft de kop licht en wordt door het plakband ook oersterk. Zo wilde ik de kop van Jan gaan maken. Dus ik hup naar de winkel want mijn Artista voorraad was op.

Het probleem…

Voorheen kocht ik mijn Artista bij Pipoos. Tot mijn grote verbazing verkocht Pipoos het ineens niet meer. Dat is balen. Wat nu? Gelukkig hebben ze een alternatief en dat is hun eigen merk. Op het eerste gezicht lijkt het precies hetzelfde. Maar bij het openen van de verpakking is het toch anders. Het werkt wel heel lekker. Iets beter dan Artista. Het heeft ook iets weg van Papydur. Je zou bijna kunnen spreken van een combinatie van Artista en Papydur. De kop op de foto bij dit bericht is er mee gemaakt.

Als je verpakking moet geloven wordt het licht en is het geschikt voor poppen en marionetten. Als de kop net klaar is voelt hij zwaar aan.  Door het drogen word hij wel wat lichter maar niet zo licht als Artista. Ik heb de kop met Artista en plakband op de weegschaal gelegd en de kop van de foto. Nu blijkt dat de kop van Jan 100 gram is en de kop met papieren plakband 50 gram. Aangezien iedere gram telt als je de kop constant op je vinger moet hebben, is het alternatief van Pipoos minder geschikt.

Wat nu?

Gelukkig is er het Internet. Er zijn een aantal webshops die het verkopen. Handig dat je dan prijzen kan vergelijken. Ik ben uitgekomen bij de groothandel Zwajomi Clay en daar een bestelling gedaan. Ze leveren echter niet aan particulieren. Wel als je een bedrijf hebt met KvK nummer. Dat heeft Poppentheater Cassiopeia.

Er zit niets anders op dan Jan nog een keer te maken van Artista. Gelukkig heb ik nog voldoende materiaal om 1 kop te kunnen maken.

Jan Klaassen en KatrijnDe Jan Klaassen academie, waar ik in het vorige bericht over sprak, begint een maandje later.  Het komt omdat er eind vorig jaar bij de cursusleider is ingebroken en brand gesticht. Hierdoor moest hij hals over kop nieuwe woonruimte zien te vinden en moet de schade aan zijn woonboot weer worden hersteld.

Het geeft mij mooi de gelegenheid om goed voorbereid aan dit hele traject te beginnen.

Jan Klaassen en KatrijnKomende week is het zover. Dan start de Jan Klaassen Academie weer. Na het zien van een aantal poppenspelers die het Jan Klaassenspel spelen. Heb ik besloten me ook in dit genre te gaan bekwamen. Zeker na het zien van een Pulcinella speler uit Italië en de Punch and Judy speler uit Engeland, tijdens het festival ter ere van 125 jaar Poppenkast op de Dam,  was ik om. Dat zijn de tegenhangers van Jan Klaassen. Toch lijken de verhaaltjes die gespeeld worden zeer sterk op elkaar.

Het echte Jan Klaassenspel is toch heel anders dan het Jan Klaassen en Katrijn wat de meesten van ons kennen. Jan Klaassen met een moralistische, educatieve boodschap. Het Jan Klaassenspel zoals dat op de Dam in Amsterdam te zien is, is toch van een heel ander kaliber. Dat is eigenlijk ook niet bedoeld voor kinderen. 

Het echt Jan Klaassenspel

Het spel zoals het zien is op de Dam kent een aantal vaste verhaallijnen en vaste figuren. Zo is er de huisbaas, de baby (van Jan en Katrijn), de generaal, de beul van Haarlem, de Duivel en de Dood van Pierlala. Een aantal van deze figuren komen ook voor in de Italiaanse en Engelse versie. Ook heeft Jan een vast attribuut bij zich en dat is de klapstok (slapstick). Hiermee slaat hij iedereen knock-out.

De cursus

De cursus bestaat uit een aantal bijeenkomsten en heel veel zelfstudie. De boeken die je moet lezen gaan vooral over de ontstaansgeschiedenis van de volkspoppenspel. Over Jan en al zijn soortgenoten in Europa. Daarnaast moet je je eigen Jan en Katrijn maken. Zoals je op de foto kan zien heb ik ze al. Maar ze zijn wat aan de kleine kant. Dan zijn ze op afstand wat moeilijker te zien. Hier komen dus nieuwe voor in de plaats. Ook lijkt mijn Jan wat meer op de Duitse Kasparl.  De cursus wordt gegeven door de huidige poppenkastspeler van de Dam, Egon Adel. Die het op zijn beurt weer heeft geleerd van Wim Kerkhove. De vorige speler van de Dam.

Trucs en techniek

Een van de redenen waarom ik me ook ga verdiepen in deze vorm van poppenspel is omdat ik nu al veel van de techniek en trucs die het Jan Klaassenspel kent al gebruik. Daarom kan het geen kwaad om er nog een aantal bij te leren en verder te perfectioneren. Dan kan ik het straks ook bij mijn andere voorstellingen bewuster inzetten. Het het is ook de bedoeling om straks een Jan Klaassenspel  op het repertoire te hebben. Het maken van een eigen Jan Klaassenscene is ook opgenomen in de Academie.

Dan te bedenken dat ik vroeger het Jan Klaassenspel niks vond. Maar dan bedoel ik die moralistische, educatieve variant, die kinderen wel even bij zal brengen hoe iets wel of niet moet.  Wim Kerkhove heb ik ooit zien spelen op het festival in Meppel en ik heb een ochtend les van hem gehad tijdens mijn studie aan de Poppentheaterwerkplaats in Amstelveen bij Amstelveens Poppentheater.

 

Bouwplaat poppenkastDit poppenkastje met een aantal poppetjes ( Jan Klaassen, Katrijn, de agent, de baby, hondje, krokodil en huisbaas) kan je in bezit krijgen door je naam en mailadres  achter te laten. Dan krijg je hem als PDF in je mailbox.

In de begeleidende mail staat ook hoe je hem in elkaar moet zetten. Het poppenkastje is namelijk een soort van bouwplaat. Om het je makkelijk te maken zijn de poppenkast en de poppetjes alvast ingekleurd. Print het uit op stevig karton of druk het af op papier. Plak het daarna op karton en snij of knip de poppenkast en de figuren uit. Je kan bijna direct gaan spelen.

Wat niet op de foto staat zijn de houdertjes waarmee je de poppetjes (voor gebruik door kinderen aan te raden) kunt bespelen. Op de foto heb ik een cocktailprikker als stokje gebruikt om het figuurtje te kunnen bedienen. Die plak je met een plakbandje op de achterkant van het poppetje. Op de poppetjes is een inkeping te zien waar je het houdertje kunt plaatsen.

Heb je toch liever een blanco exemplaar, om je eigen kleuren te kunnen gebruiken of om kinderen het zelf in te laten kleuren dan dat ook. Laat het mij weten en dan stuur ik je de blanco versie van dit poppenkastje en poppen.

Wat er niet bij zit zijn decors. Die moet je er zelf bij maken.  Wil je hem hebben? Vul dan hieronder je gegevens in en hebt hem binnen enkele tellen helemaal gratis in huis en vertel ik je zo nu en dan iets van of over het poppentheater.

Fout: Contact formulier niet gevonden.